چاپ این نوشته
چهره های ماندگار - 1/دکتر محمد حسین نصر اصفهانی - قسمت اول؛

از تحقیقات روی ناباروری تا پروژه عظیم شبیه سازی/تولید حیوانات تراریخت رویان، هیچ تهدیدی برای محیط زیست ندارند

دکتر نصراصفهانی: بیشترین نگرانی که در زمینه تراریخته وجود دارد در گیاهان است. که گیاهان تراریخت که تولید می شود می تواند به نقاط دیگر تسرّی پیدا کند … ما اگر تولید حیوانات تراریخت می کنیم، تعداد اینها محدود است و در فضای محدودی هم نگهداری می شود. بنابراین اینگونه حیوانات تهدیدی برای محیط زیست نیستند.

به گزارش سرویس خدمات پزشکی صدای سلامت؛ پژوهشکده زیست فناوری رویان به همّت زنده یاد دکتر سعید کاظمی آشتیانی و تلاش دکتر محمد حسین نصر اصفهانی در سال ۱۳۸۳ و در فضائی محدود در یک ساختمان استیجاری با عنوان “پایگاه تحقیقات علوم سلولی”  رسماً شروع به فعّالیت کرد. البتّه قبل از این به صورت موقّت و در مقیاس کوچکتر در مرکز ناباروری اصفهان فعالیت هایی انجام می شد.  به دنبال افزایش حجم فعالیت ها در سال ۱۳۸۴ ساختمانی مسکونی در سه طبقه با زیربنای کمتر از ۶۰۰  مترمربع توسط پژوهشکده خریداری گردید با ادامه روند رشد تحقیقات و دستیابی به افتخارات متعدد، ساختمان دیگری با زیر بنای حدود ۵۰۰ متر اجاره گردید. پس  از گذشت مدت کوتاهی از این افزایش مقطعی و همچنین به دلیل نبود فضای نگهداری و همچنین تحقیقات بر روی دام، زمینی به مساحت ۲۲۵۰۰  متر در منطقه خوراسگان اصفهان تهیه و ساختمانهای تحقیقات، لانه حیوانات، کلینیک دامپزشکی و سوله دامداری جمعا با زیر بنای  ۴۰۰۰  متر مربع ساخته شد.

پژوهشکده زیست فناوری رویان اصفهان افتخارات بزرگ کشوری و جهانی را دل خود دارد که گاهاً اتفاقات عجیبی در این مجموعه رخ می دهد. با رئیس این مجموعه که برای همگان هم آشناست هم کلام شدیم تا ببینیم در دل این ساختمان نوپا چه می گذرد.

صدای سلامت: خودتان را برای مخاطبین صدای سلامت معرفی کنید:

دکتر نصراصفهانی: محمدحسین نصراصفهانی هستم. بنده در سال ۱۳۴۵ در اصفهان به دنیا آمدم. دوران تحصیلی ابتدایی و راهنمایی را در ایران بودم و دوره دبیرستان و پیش دانشگاهی را در انگلستان گذراندم. پس از آن لیسانس را در کینس کالج لندن طی کردم و دکترا را هم در رشته جنین شناسی در کمبریج انگلستان خواندم.

صدای سلامت:  پژوهشکده زیست فناوری اصفهان را مختصراً معرفی کنید:

پژوهشگاه رویان از سه پژوهشکده تشکیل شده که در تهران واقع و در سال ۱۳۷۱ تأسیس شد.. این پژوهشکده ها شامل پژوهشکده بیولوژی تولید مثل در زمینه نازایی، پژوهشکده سلول های بنیادی در زمینه سلول های بنیادی و پژوهشکده بیوتکنولوژی است. پژوهشکده بیوتکنولوژی در اصفهان قرار دارد که مسئولیت آن با بنده است. کارهای مشترکی با پژوهشگاه رویان تهران داریم و در همه این سه زمینه ها هم در اصفهان فعالیت داریم. هم در بحث تولید مثل، هم سلول های بنیادی و هم بیوتکنولوژی ما فعال هستیم. پژوهشکده زیست فناوری اصفهان هم در سال ۱۳۸۳ تأسیس شد.

صدای سلامت:  از روزهای اول پژوهشکده زیست فناوری رویان اصفهان بگوئید. آن روزهایی که اصفهان هم به جمع فعالان این علم بزرگ پیوست.

وقتی از انگلستان برگشتم با مرحوم دکتر کاظمی آشتیانی که رئیس پژوهشگاه رویان بود آشنا شدم. ایشان انسان بزرگی بودند و  سخنان رهبری درباره شخصیت ایشان توجیه کننده نقش جهادگری وی در سطح اجتماع است. با دکتر کاظمی آشتیانی ارتباط دوستانه ای داشتیم. به ندرت این ارتباط وسیع تر شد و تحقیقات مشترکی در آزمایشگاه مرکز نازایی اصفهان با ایشان شروع کردیم و کارهای علمی ما روز به روز گسترش پیدا کرد. بعدها ایشان پروژه شبیه سازی را به من سپرد که در اصفهان کلید خورد و با این پیشرفت ها و موفقیت هایی که در سلول های بنیادی، در IVF و در زمینه شبیه سازی، پژوهشکده اصفهان گسترش پیدا کرد تا این که امروزه در ساختمان خوبی که متعلق به خودش هست مشغول به کار هستیم. امروزه حدوداً ۸۰ تا پرسنل و ۱۰۰ دانشجو داریم. دانشجویان در اینجا دوره تحصیل و طرح را می گذارنند. الحمدالله این پژوهشکده یک مرکز تحقیقاتی خوبی در سطح ملی و بین المللی هم شناخته شده است. امیدواریم که مورد رضای حق تعالی قرار بگیرد.

صدای سلامت (2)

صدای سلامت:  پژوهشکده های رویان را برای ما معرفی کنید. هر پژوهشکده چه فعالیت هایی و در چه عرصه هایی انجام می دهد؟

در بیولوژیِ تولید مثل ما در زمینه نازایی کار می کنیم و هدف تحقیقات این است که شانس باروری زوج های نابارور را افزایش دهیم و کاری بکنیم که این افراد هم سریع تر باردار شوند و هم بچه های سالمی را به دنیا بیاورند. به هر حال امروزه معضل نازایی به خصوص با افزایش سن باروری و آلودگی هایی که در سطح اجتماع وحود دارد، این راه ها می تواند تأثیرگذار باشد و ما تحقیقات خودمان را بیشتر روی این زمینه ها معطوف کردیم. از تحقیقات روی تخم دان و اسپرم و جنین گرفته تا تحقیقاتی روی ژنتیک انسان مورد کار و برسی این قسمت است.

در قسمت سلول های بنیادی که مسئولیت اصلی این قسمت را دکتر بهاروند بر عهده دارند بر روی اهداف درمانی کار می شود و در حال حاضر نخستین مرکز سلول درمانی غرب آسیا در پژوهشکده رویان راه اندازی شده است. اهم تحقیقات ما در این زمینه روی عصب و غضروف است که این تحقیقات در سطح پژوهشکده جدای از این موضوعات بر روی دیابت، بیماری های مفصلی، چشم، سکته و … کار می شود که این نشان دهنده گستردگی تحقیقات سلول های بنیادی است. در زمینه بیوتکنولوژی، تولید حیوانات شبیه سازی و تولید دارو در حیوانات شبیه سازی و همچنین تحقیقات در زمینه پروتئین های نو ترکیب و استفاده از نانو تکنولوژی در زمینه بیولوژی را دنبال می کنیم.

صدای سلامت: این فناوری بیوتکنولوژی یا فرآورده های زیستی تراریخته جای مناقشه و بحث دارد. برخی این را پیدایش محصولات مضر و آسیب رسان به زنجچیره زیستی می دانند و برخی دفاع می کنند. در این زمینه می خواستیم مخاطب ما را راهنمایی کنید.

بیشترین نگرانی که در زمینه تراریخته وجود دارد در گیاهان است. که گیاهان تراریخت که تولید می شود می تواند به نقاط دیگر تسرّی پیدا کند و شاید پوشش گیاهی و طبیعی منطقه ای را تحت تأثیر قرار دهد. من در آن زمینه نظر زیادی ندارم چرا که ما در آن زمینه کار نمی کنم. ما اگر تولید حیوانات تراریخت می کنیم، تعداد اینها محدود است و در فضای محدودی هم نگهداری می شود. بنابراین اینگونه حیوانات تهدیدی برای محیط زیست نیستند. علاوه بر این ما از تکنولوژی ای استفاده کردیم که خود حیواناتِ محیط زیست را بتوانیم تکثیر کنیم و به آن محیط برگردانیم. من احساس می کنم در بعد تراریختی که ما در حال کار هستیم، با محدودیت تعداد و محدودیت های دیگری که وجود دارد مخرب نیستند و از طرفی هم در حیات وحش رها نمی شوند و در فضاهای خاصی نگهداری می شوند. اگر هم اتفاقی برای این جیوانات بیفتد، گوشت آن ها توسط دیگری استفاده نخواهد شد و جسد آن ها سوزانده می شود و هیچ جای نگرانی برای این نوع تراریخت وجود ندارد.

صدای سلامت: کارهای ارزشمند این مجموعه چه فوایدی در جامعه دارد؟

ببینید، تکنولوژی یک نوع دیدگاه دارد که کشورهای مختلف سالیان است روی این زمینه ها سرمایه گذاری کردند تا امروزه بتوانند از آن استفاده کنند. مثلاً ما یکی از تولیدکنندگان بزرگ آهن در جهان هستیم. در صورتی که یکی از آلاینده ترین صنعت هاست. ژاپن و کره هم به موبایلی که می سازند افتخار می کنند. شما ببینید که موبایل کوچک آن ها برابر با چندین تیرآهن ماست؟ امروزه تبدیل علم به ثروت بسیار اهمیت دارد. این موضوعی است که مقام معظم رهبری هم تأکید فراوانی روی این موضوع کردند.

هر چیزی ادبیاتی دارد. کسی که در ژاپن و امریکا به این ادبیات رسیده و می تواند علم را به ثروت تبلید کند یک راه یک روزه را نگذرانده. چندین سال سرمایه گذاری کرده اند. یکی از تکلیف های ما در جامعه این است که مردم خودمان را آموزش دهیم که به این نقطه برسند و یکی از فرآیند پژوهشگاه ها توسعه پژوهش است. یکی از این ها همان جنبش نرم افزاری است که مورد تأکید رهبری است. باید این پتانسیل ها در جامعه ایجاد شود. می بینیم که شرکت های دانش بنیان در جامعه تشکیل می شود. البته بین این تحقیق و تبدیل آن به ثروت فضاهای خالی زیادی در کشور ما وجود دارد که باید حمایت بشود. در برخی موارد مثل پروتئین های نوترکیب موفق بودیم. مثلاً شما نگاه کنید که ما شاید متجاوز از ۱۰۰ الی ۲۰۰ داروی پروتئین های نوترکیب در بازار استفاده می کنیم که ما هم در این تحقیقات کمک می کنیم. رویان پروتئین هایی را تولید کرده که به صنعت ارائه می دهد. انتظار هم نباید یک حرکت سریع و شتابزده باشد. این اتفاقات خوب در این پژوهشکده رخ می دهد.

ما امروزه در زمینه غضروف، استخوان، قلب و چشم ارائه سلول درمانی می کنیم. این ها همان خروجی ها یتحقیقاتی است که ما انجام می دهیم. در زمینه نازایی روش های جدیدی داریم که شانس باروری را افزایش می دهد. بنابراین محصولات ما در پژوهشکده رویان های تخصصی است که به بیماران ارائه می دهیم و همچنین داروهای صنعتی و نیمه صنعتی و یکسری کیت ها هستند که به شهروندان ارائه می کنیم. البته جای کشترش زیاد دارد و با محدودیت های منابعی که در اختیار داریم سرعت ما هم محدود است و بستگی به بودجه هایی است که در اختیار ما قرار می دهند. ما هم گلایه از کمبود بودجه داریم و از طرفی هم محدودیت منابع مالی کشور را درک می کنیم و تشکر می کنیم که از ما حمایت کردند.

در ادامه با صحبت های شنیدنی دکتر نصراصفهانی همراه ما باشید.

telegram

  1. […] خدمات پزشکی صدای سلامت، همانگونه که در گذشته خواندید(اینجا کلیک کنید) پژوهشکده زیست فناوری رویان اصفهان با تلاش های دکتر […]

  2. […] دو قسمتی با رئیس این مرکز پژوهشی موفق داشته است که قسمت اول آن هفته های گذشته منتشر شد و نوشتار رو به رو قسمت دوم […]

  3. […] دو قسمتی با رئیس این مرکز پژوهشی موفق داشته است که قسمت اول آن هفته های گذشته منتشر شد و نوشتار رو به رو قسمت دوم […]

Go to TOP